Wednesday, September 23, 2026

प्रथमाचार्य श्री शांतीसागर महाराज 🙏🏻

प्रथमाचार्य श्री शांतीसागर महाराज 🙏🏻

बेलगावच्या त्या भूमीवर,
सातगोंडा नावाचा जन्म झाला;
संसाराच्या गर्दीत राहूनही,
वैराग्याचा दीप मनात जळला.

मोह-मायेपासून मन हटले,
आत्मशोधाची वाट धरली;
दीक्षा घेऊन संयमाची,
जीवनाची दिशा बदलली.

पायी निघाले गावोगावी,
विहार सुरू झाला देशभर;
सुख-सोयी मागे सोडून,
धर्म पोहोचवला घराघर.

त्या काळी दिगंबर साधूंची,
परंपरा होती विस्मरणात;
शांतीसागरांनी पुन्हा आणली,
साधनेची ज्योत जनमानसात.

विसाव्या शतकाचे प्रथमाचार्य,
ही जबाबदारी स्वीकारली;
मुनिसंघाला दिशा देऊन,
चारित्राची वाट सावरली.

एकट्या स्वतःपुरती साधना,
त्यांनी कधी ठेवली नाही;
शिष्य घडवून पुढच्या पिढीला,
संयमाची वाट दिली काही.

गावोगावी प्रवचनातून,
अहिंसेचा संदेश दिला;
हिंसा, पशुबळी, मद्य-मांसाचा,
त्याग करण्याचा मार्ग दाखवला.

कुठे पशुबळी थांबला,
कुठे व्यसनाचा त्याग झाला;
एका साधूच्या शब्दांमधून,
समाजात बदल घडून आला.

धर्म म्हणजे पूजा एवढाच,
हा विचार त्यांनी मोडला;
“आचरण बदला, जीवन बदला,”
हा संदेश त्यांनी जोडला.

प्राचीन ग्रंथ जपले जावेत,
जिनवाणी टिकून राहावी;
ताडपत्रांवरील ज्ञानधारा,
पुढच्या पिढ्यांपर्यंत जावी.

ज्ञानाचा दीप फक्त पुरुषांचा,
असा विचार कधी केला नाही;
स्त्रीशिक्षणालाही प्रेरणा देत,
ज्ञानाची वाट खुली केली.

उत्तर भारताच्या भूमीवरही,
दिगंबर साधूंचा विहार झाला;
शतकांपासून तुटलेला धागा,
पुन्हा समाजाशी जोडला गेला.

शिष्य वाढले, संघ वाढला,
विचार पुढे पुढे गेला;
एका साधकाच्या प्रयत्नांनी,
परंपरेला नवा आधार मिळाला.

अहिंसा म्हणजे जीवदया,
संयम म्हणजे मनावर भार;
अपरिग्रह म्हणजे कमीमध्ये जगणं,
आणि आत्मशोध म्हणजे खरा विचार.

राग आला तर क्षमा धरावी,
मोह आला तर थांबून पाहावं;
बाहेरचं जग जिंकण्याआधी,
स्वतःवर विजय मिळवावा.

अखेर कुंथलगिरीच्या भूमीवर,
साधनेचा शेवटचा टप्पा आला;
सल्लेखनेच्या शांत मार्गाने,
संयमाने देहाचा त्याग केला.

देह थांबला, वाट थांबली नाही,
शिकवण मात्र पुढेच गेली;
त्यांच्या आचरणातून मिळालेली,
संयमाची ज्योत आजही पेटली.

परंपरा जपली, संघ घडवला,
समाजाला नवी दिशा दिली;
धर्माला आचरणाशी जोडून,
जीवनाची वाट दाखवली.

म्हणून आज स्मरण करताना,
फक्त स्तुती नको शब्दांत;
त्यांनी दाखवलेल्या वाटेवर,
एक पाऊल पडू दे आचरणात.

अहिंसा, संयम, त्याग, चारित्र्य—
हीच ठेवू अंतरी शिदोरी;
प्रथमाचार्य शांतीसागरांची,
हीच ठरो खरी स्मृतिगाथा आपली. 🙏🏻

No comments:

Post a Comment